18 Ağustos itibarıyla Fontaines DC dinleyicilerinin gündemine oturmuş bir albüm ve turne haberi vardı. İrlanda’nın belki de U2’dan bu yana çıkardığı en büyük rock grubu olan Fontaines, “Romance”te başladığı anlatıma 16 Ekim’de “Dopamine Chamber” ile devam edeceğini duyurdu. Üzerine de içinde İstanbul’un yer almadığı ama vizesizliğiyle sevdiğimiz Belgrad’ın bulunduğu sonbahar Avrupa turnesini paylaştı. Lakin asıl bomba, albüm duyurusu ve turneden bir süre sonra geldi. Pandemi döneminde ayrıldıkları İrlanda’ya, bugüne kadarki en büyük konserlerini 1 değil, tam 2 gece vermek için döneceklerdi. U2 ve Thin Lizzy gibi çok büyük İrlandalı grupların ulaştığı kapalı gişe başarısını tekrarlayıp İrlanda’nın aktif en büyük grubu olduğunu ispat etmek isteyen beşli, Slane Castle ile bir yandan ülkesiyle arasındaki gerginliği de yumuşatma peşinde. Evet, Fontaines DC sayesinde İrlanda kültürüne ilgi duyan bizlere, İrlanda’da Fontaines’in pek de sevilmediği bilgisinin şoku vurdu. Bunun detaylarını öğrenmeden takvimleri 2014’e çevirmemiz ve BIMM University’e gitmemiz gerekiyor.
Dublin’in görece üst zümresinin yaşadığı bölgelerde doğan beş genç erkeğin bir sanat okulunda bir araya gelmesiyle ortaya çıkacak temel şey bir rock grubu olurdu. Nitekim Fontaines DC özelinde de durum buydu. Ancak müzik yapmaya başlamadan önce beraber şiir yazıp yazdıkları şiirleri okudukları bir topluluktu bu buluşma. Grubun sözlerindeki derinlik ve şiirsellik bu kadar genç olmalarına rağmen nereden geliyor derseniz, tam olarak buradan geldiğini belirtmemiz gerekir. Ki 2022 tarihli “Skinty Fia” albümlerinde yer alan iki şarkı, grubun ana söz yazarı Grian Chatten’ın en etkilendiği yazarlardan ikisini görmemizi sağlıyordu: James Joyce – Vladimir Nabokov.
Bu esnada Dublin’de yavaş yavaş bir alt kültür canlanıyor; canlanan kültür sayesinde yeni yeni gruplar doğuyordu. The Murder Capital, Gurriers, Enola Gay, Just Mustard ve Fontaines DC’den de önce ortaya çıkan Gilla Band, eli kalem tutan İrlandalı gençlerin farklı türlerdeki üretimlerle şehre yeni bir nefes kattığının göstergesiydi. Fontaines’i diğerlerinden ayıran temel nüans ise çok daha akılda kalıcı şarkılar yapıp Trevor Dietz gibi önemli bir figürün kanatları altına girmeleriydi. Dublin’in en bilinen alternatif sahnelerinden The Workman’s Club’ın sahibi olan Dietz, 2015’ten, son nefesini verdiği 7 Haziran 2026’ya kadar Fontaines DC’yi sürekli ileri taşıdı. Çok fazla isimle çalmasını, plak şirketlerini tanımasını ve İrlanda’nın modern sound’unun Fontaines’e ait olması onun da sayesindeydi.
Gelgelelim Fontaines DC bu fırsatı havada kapıp karınca gibi çalıştı. 2019’dan 2023’ün ortalarına kadar nefes almadan albüm yayınlayıp turneye çıkan grup, bir değişimin arefesindeydi. Önce plak şirketleri değişti. İlk 3 albümünü yayınladığı Partisan Records’a veda edip XL Recordings’e geçtiler. Sonra da onları global bir müzik olayına dönüştüren “Romance”i, Ağustos 2024’te paylaştılar. İrlanda’daki tepkiyse grubun pandemide Dublin’den ayrılıp başta Londra olmak üzere farklı şehirlere taşınmasıyla ufak ufak duyulur hâle geldi. İrlanda’yı ve İrlandalılığı anlatıyorsunuz ama İrlanda’da değilsiniz deniyordu. Ancak “Romance”in ciddi bir kitlede rahatsızlık yaratma sebebi, Fontaines’in ilham aldığı grubu ve albümü intihal derecesinde içselleştirmesiydi. ‘İrlanda’nın Sakin’i’ diyebileceğimiz 90’ların özel gruplarından Whipping Boy, hiçbir zaman ülkesinin sınırları dışında tanınmış bir grup olmadı. Büyük turneler yapamadı. Hatta komşusu İngiltere’de bile o kadar fark edilmedi. Ancak Fontaines elemanları için bu grubun 1995 tarihli “Heartworm” albümü çok büyük bir yere sahipti. Hatta bu albümden şarkılar coverlayıp albümlerinin özel edisyonlarında bulundurdukları bile oldu. Ancak “Romance” ile “Heartworm”un kapaklarına baktığımızda yapılan intihali görmemek imkânsız. Ki “Heartworm”un sound olarak albüme adını veren ‘Romance’in ‘Bug’ ile harmanı bir hâlde olduğunu duyabiliyoruz. Grian’ın önceki üç albüme göre vokalindeki değişimin de “Heartworm”a fazlasıyla andırması, İrlanda’daki birçok orta yaşlı müzikseverin tepkisini çekti. Fontaines’i, ‘İrlandalı numarası yapan zengin züppeler’ olarak tanımlamakla kalmayıp bu rahatsızlıklarını sık sık dile getirdiler.
İrlanda’daki yeni nesil bu konuya nasıl yaklaşıyor derseniz, Whipping Boy ya da “Heartworm”dan etkilenip etkilenmemeleri pek de önem taşımıyor. Ülkesinde hâlâ patır patır plak ve merch satıyor. İrlanda’nın en büyük bira markasının fabrikasında özel konserler verip merch’ler hazırlanıyor. Ancak tüm ülkenin sahiplendiği bir millî gurur durumu pek de yok. Özellikle Dublin’e gidip doksanları ve milenyum sonrasındaki yılları yaşayan müzikseverlerle sohbet ederseniz lafı Fontaines’e getirmemenizi öneririz. Verecekleri tepki sizi fazlasıyla şaşırtacaktır. Bu perspektiften bakınca da Fontaines DC’nin sadece başarı olarak değil, aynı zamanda kendi ülkesindeki yeri sebebiyle de yıllar ilerledikçe İrlanda’da yeni bir U2 vakasına dönüşeceğini tahmin edebiliriz.
Ha tabii, bu durum değişebilir. Grup üyeleri henüz çok gençler ve hiç ara vermeden üretmeye devam ediyorlar. 26-27 Haziran 2027’de Slane Castle’da buluşacakları yaklaşık 160 bin kişiden sonra bu ilişkide değişimler yaşanabilir… Kapatırken de İrlanda’ya ve İrlanda kültürüne dair 101 seviyesinde bilgim olsun diyorsanız aşağıdan klibini izleyebileceğiniz ‘I Love You’ şarkısının sözlerini okumanızı ve bilmediğiniz detaylar için internetin keyfini çıkarın deriz. Umuyoruz ki 2027 turnenize de sağından, solundan bir yerinden gireriz.
Sláinte!